ANIMADVERSIO
85
effectum:
hoc
est,
ut
liquatione
priuet
metalla,
&
eam
ubi
Mercurium
uicerit,
(ut
fit
in
ferro)
penitus
tollat.
Mercurium
autem
non
est
necesse,
per
fixionem
in
substantiam
terream,
liquationis
expertem
redire.
Nam
licet
interdum
per
prae¬
cipitationem,
hoc
est,
per
uiolentam
&
praecipitem
sublimationem,
contingat
il¬
lum
humore
liquationem
efficiente
exhauriri,
&
in
terream
substantiam
liquatio¬
nis
expertem
reduci,
tamen
si
per
temperatam,
&
successiuam
(qualem
ars
praeci¬
pit)
sublimationem
ad
fixionem
ducatur,
liquationem
reddit
metallicam,
ut
no¬
tum
est
illis
(inquit)
qui
ambas
eius
fixiones
experti
sunt.
Sulfur
autem,
si
figa¬
tur,
semper
&
sibi,
&
alijs
illiquabile
efficitur.
Caeterùm
cum
sulfur
nihil
aliud
sit,
quàm
pingue
&
unctuosum
adustibile,
hinc
facilè
intelligi
potest,
ipsum
sul¬
fur
causam
esse
adustionis
metallorum.
Mercurius
autem
tantum
abest,
ut
adu¬
stionis
author
sit,
ut
etiam
ab
adustione
tueatur,
&
protegat.
Cuius
rei
amplissi¬
mam
fidem
faciunt
metalla.
Nam
quae
multò
abundant
argento
uiuo,
ea
abustio¬
ne
minus
sibi
timent:
quae
uerò
plus
habent
sulfuris
quàm
Mercurij,
ea
grauius
ab
adustione
damnum
sentiunt,
&
patiuntur.
Ex
quibus
(inquit)
duo
huius
artis
arcana
mira
collegimus,
&
didicimus:
quorum
alterum
est,
sulfur
adustibile
cau¬
sam
esse
corruptionis
metallorum
in
igne,
quod
simulatque
flammam
concepit,
totam
metalli
substantiam
urit
&
absumit,
licet
argentum
uiuum
illius
metalli
fixum
fuerit.
At
argentum
uiuum
(inquit)
quoniam
propter
nullas
extermina¬
tionis
causas
se
in
partes
suae
compositionis
diuidi
permittit,
quia
cum
tota
sua
substantia
ab
igne
euolat,
aut
cum
tota
in
igne
permanet,
idcirco
(inquit)
neces¬
sariò
colligendum
est,
causam
perfectionis
metallorum
in
argento
uiuo
sitam
esse.
Et
hoc
est
secundum
illud
arcanum
(inquit)
quòd
collegimus,
scilicet
perfe¬
ctionem
metallorum
soli
argento
uiuo
acceptam
esse
ferendam.
posteà
se¬
quitur
in
textu
Gebri.
Laudetur
igitur
benedictus
&
gloriosus
Altissimus,
qui
creauit
illud
(subau¬
di
argen.
uiuum)
dedit
per
illi
substantiam
(incremabilem
subaudi)
&
substantiae
proprietates
(tutandi
ab
adustione
metalla
subaudi)
quas
non
contingit
ullam
rem
in
natura
possidere,
ut
in
illa
possit
inueniri
haec
perfectio
per
artificium
ali¬
quod,
quàm
in
illo
inuenimus
propinqua
potentia.
Haec
est
autem
illa
perfectio
quae
inest
soli
argento
uiuo.
Ipsum
enim
est,
quod
ignem
superat,
&
ab
igne
non
superatur,
sed
in
eo
amicabiliter
requiescit,
eo
gaudens,
id
est,
natura
solum
ar¬
gen.
uiuum
hac
dote
insigniuit,
ut
omnem
ignis
inclementiam,
&
tyrannidem
in¬
uictum
sustinere
possit,
&
ab
eo
semper
cum
uictoria,
&
trophaeo
regrediatur.
At
dicet
Braceschus,
Haec
proprietas
non
inest
Mercurio
crudo,
cum
ipse
inimi¬
cum,
&
exosum
habeat
ignem,
ab
eo
sibi
timeat,
&
impetum
eius
ferre
non
pos¬
sit.
Igitur
hic
locus
de
Mercurio
non
erit
interpretandus.
Fateor,
Bracesche
hanc
proprietatem
Mercurio
crudo
actu
non
adesse,
sed
cum
Gebro
respondeo,
hanc
proprietatem
propinqua
potentia
in
eo
reperiri.
Sed
quaenam
illa
potentia
dicet
Braceschus?
Respondeo,
substantiam
Mercurij
ritè
purgati
in
potentia
esse
ad
fixionem
suscipiendam.
Quae
substantia
Mercurij,
per
sublimationem
munda¬
ta,
ubi
in
actum
illius
potentiae
ducta
fuerit,
hoc
est,
ubi
rite
ad
fixionem
peruenerit,
tunc
haec
substantia
Mercurij
munda
&
fixa,
est
illa
Salamandra
chymistica,
cuius
alimentum
ignis
est.
Et
hęc
sola,
hanc
proprietatem
sibi
arrogare
potest.
Et
ne
quis
alienam
à
mente
Gebri
interpretationem
hîc
me
attulisse
suspicari
possit,
re¬
uocet,
quęso,
in
memoriam,
quę
ex
tot
Gebri
locis
superius
probauimus,
scilicet
so¬
lum
Mercurium
esse
causam
perfectionis
metallorum,
non
quidem
Mercurium
in
sua
liuida,
fugaci
&
cruda
natura
sumptum,
sed
per
sublimationem,
ut
docet
Geber
mundatum,
&
tandem
ad
perfectam
fixionis
maturitatem
ductum.
Proinde
cum
so¬
la
Mercurij
substantia
munda,
&
fixa,
sit
causa
perfectionis
metallorum,
&
hęc
sola
ignem
superet,
nec
ab
eo
superetur,
sed
in
eo
libenter
conquiescat,
(ut
testatur
au¬
rum)
hunc
locum
de
solo
Mercurio
mundo,
&
fixo
interpretandum
esse,
fatearis
h