575
ANIMADVERSIO 87
posse. Profectò Bracesche haec sola ratio plus habet ponderis & momenti, quàm
reliquae omnes abs te citatae. Imò adeò est obscura & difficilis, ut qui eam mihi sol¬
ueret, neminem inuenerim, praeter doctissimum loannem Michaelem Sterpinum. Cui
eruditissimo uiro non solùm Gebri, sed reliquorum etiam huius artis authorum fami¬
liaritatem me debere fateor, & quoad uiuam ingenuè profitebor. Licet itaque hic lo¬
cus magnum aliquid prima fronte tibi promittere uideatur, faciam tamen, ut intelligas,
hoc à Gebro uerè scriptum fuisse, nec tamen impedire, quin Elixir rubeum ex au¬
ro, & album ex argento, necessariò sit conficiendum. Quoniam Geber in his duobus
cap. palàm & publicè promulgarat, aurum esse tincturam rubedinis, & arg. esse
tincturam albedinis, ut hoc aliquo modo tegeret, & palliaret, non probis uiris, sed
sceleratis, haec quae tu adfers, Bracesche, subdidit. Haec tamen uerissima esse, & su¬
perioribus Gebri uerbis nullo modo aduersari experiemur, & sentiemus, si dili¬
genter animaduertamus, quam longè & latè pateat apud Gebrum, usus calcinatio¬
nis, & solutionis. Cum Geber uideret, metalla ignobilia nobilitari non posse, nisi
quae in eis redundant, aboleantur, & quae desunt, beneficio Elixiris resarciantur, re¬
secanda primò sibi duxit superflua. Itaque cum uideret, ignobilia metalla humore
quodam immaturo & uaporabili, atque unctuoso quodam cremabili, & fęce qua¬
dam terrea, à natura metallorum aliena laborare, & onusta esse, proposuit sibi eam,
ab humido illo uaporante, & sulfure adurente, arte calcinationis exoneranda. Ignis
enim (ut ille testatur) omnem substantiam uaporantem exhaurit, & unctuosam atque
cremabilem perdit, cremat, & absumit. Et cum fęcem illam terream calcinatione se¬
parari non posse, animaduerteret, eam sibi per iteratam calcis reductionem, separan¬
dam esse duxit. Quod testatur cap. 70. suae Summae his uerbis. Mundificantur simi¬
liter utriusque generis corpora (id est, tam dura ut Mars & Venus, quàm mollia ut
Iupiter & Saturnus) per reiterationem calcinationis & reductionis eorum, cum suffi¬
cientia sui ignis, quousque mundiora appareant. Per hanc enim (methodum subaudi,
mundantur haec corpora imperfecta, a duplici corrumpente substantia, hac quidem
(reductione subaudi) à terrea foeculentia, illa uerò (calcinatione subaudi) ab inflan¬
mabili & fugitiua substantia. Et hoc ideo, quia ignis in calcinatione omnem fugiti¬
uam substantiam eleuat & consumit, & idem ignis similiter in reductione omnem
substantiam terrae diuidit, cum proportione sua. Quod etiam testatur cap. 51. suae Sum¬
mae, his uerbis. Est ergo calcinatio, rei per ignem puluerizatio, per priuationem hu¬
miditatis partes consolidantis. Causa inuentionis eius est, ut sulfureitas adustiua
corrumpens, & defoedans, per ignem deleatur. Calcinantur igitur corpora, & calcinan¬
tur spiritus, & res alienae extraneae à natura horum, diuersa tamen intentione. Et
quia corpora imperfecta sunt duorum generum, dura uidelicet ut Mars & Venus,
& mollia ut Iupiter & Saturnus, (quae omnia calcinantur) idcirco necesse fuit, illa
diuersa intentione calcinari, generali scilicet & speciali. Generali tamen una inten¬
tione calcinantur: scilicet ut sulfureitas illa corrumpens, & defoedans, per ignem de¬
leatur. sic enim comburitur omnis ex quacumque rei sulfureitas adustiua, quae sine calci¬
natione deleri non potest. Quoniam ipsum corpus solidum est, & propter soliditatem
& latitationem occultatae sulfureitatis in continuitate substantiae arg. uiui defenditur
per illud ab adustione: Ideoque necesse fuit, continuitatem eius separare, ut ignis libe¬
rius ad quancunque minimam eius partem pérueniens, sulfureitatem ex eo comburere pos¬
sit, & non defendat ipsum continuitas arg. uiui in illo existentis. Est & communis in¬
tentio similiter in illis, depuratio terreitatis. Inuentum est enim, quòd corpora per
reiterationem calcinationis, & reductionis mundantur, ut monstrabimus in sequenti¬
bus. Sed praeter hos, quos diximus modos, excogitauit alias uias Geber, quibus
sordes metallorum ignobilium eluere posset, quas omnes uias enumerat cap. 70.
Inter quas eam quae fit per calcinatione, & calcis solutionem cęteris docet antepo¬
nendam, his uerbis. Mundificantur & haec similiter per solutionem suae substantiae, cu¬
ius modum iam diximus: & per reductionem similiter eius, quòd ex eis dissolutum
h 2