PERFECTIONIS
GEBERI.
119
hoc
opere
totam
eius
artis
operationem
in
capitulis
generalibus,
vniuersali
di¬
sputatione,
sine
diminutione
aliqua
sufficienter
contineri.
Per
Deum,
qui
se¬
cundum
hunc
librum
operatus
fuerit,
verum
finem
huius
artis
se
adinuenisse
laetabitur.
Sed
scias
carissime,
quòd
qui
principia
naturalia
in
seipso
ignoraue¬
rit,
hic
iam
multum
remotus
est
ab
arte
nostra,
quoniam
non
habet
radicem
ve¬
ram,
supra
quam
intentionem
suam
fundet.
Et
qui
principia
sua
sciuerit
natu¬
ralia,
&
causas
mineralium
omnes,
nondum
tamen
adeptus
est
verum
finem
&
proficuum
huius
artis
occultissimae,
habet
verò
faclliorem
aditum
ad
artis
huius
principia,
quàm
cui
ignorantia
cadit
super
intentionem
eius
de
modo
huius
nostri
operis,
&
hic
parum
remotus
est
ab
artis
introitu.
Qui
verò
sciue¬
rit
omnium
principia,
&
causas
mineralium,
&
generationis
modum,
qui
ex
intentione
naturae
consistit,
parum
quidem
aufertur
ab
eo
de
operis
comple¬
mento,
sine
quo
tamen
non
potest
scientia
nostra
perfici,
quoniam
ars
imitari
non
potest
naturam
in
omnibus
operibus,
sed
imitatur
eam
sicut
rite
potest.
Carissime
igitur
fili,
secretum
tibi
pandimus,
quòd
in
hoc
artifices
errant,
quòd
natura
in
omnibus
differentijs
proprietatum
actionis
imitari
desiderant.
La¬
bora
itaque
studere
in
nostris
voluminibus,
&
ea
saepissime
in
mente
tua
re¬
uoluere
nitaris,
vt
intentionem
ex
nostrę
loquelae
modo
veram
acquiras,
quia
in
eis
inuenies,
super
quae
mentem
tuam
fundare
debeas,
&
scies
ex
eis
errores
à
te
repellere,
&
in
quibus
imitari
naturam
possis
in
tui
operis
artificio.
Diuisio
huius
libri
primi
in
quatuor
partes.
Cap.
II.
Ponemus
igitur
tibi
breuiter
primò
impedimenta
omnia,
quibus
in
ope¬
re
impeditur
artifex,
ne
verum
finem
adipiscatur,
dicemus
etiam
condi¬
tiones
artificis
hutus
artis.
Secundò
vero
disputabimus
contra
ignoran¬
tes
&
sophistas,
qui
propter
suam
ignorantiam
&
imperitiam,
huius
artis
ma¬
gisterium
&
proficuum
inquirendo,
artem
interimunt,
&
eam
nullam
esse
con¬
tendunt.
Ponemus
autem
omnes
rationes
illorum,
&
postea
ipsas
de¬
struemus
euidentissimem:
ita
vt
prudentibus
satis
apertè
patefiat,
nullam
illorum
sophismata
veritatem
continere.
Tertiò
disputabimus
super
principijs
natu¬
ralibus,
quae
sunt
de
intentione
naturae:
&
ibidem
super
modo
generationis
&
mistionis
eorum
adinuicem
ab
opere
naturae,
&
super
eorum
effectu,
secun¬
dum
antiquorum
Philosophorum
sententiam.
Quartò
verò
monstrabimus
principia,
quae
sunt
ad
intentionem
huius
nostri
operis,
in
quibus
imitari
natu¬
ram
possumus,
&
modum
miscendi,
&
alterandi,
scilicet
congruum
naturae
cum
causis
suis,
ad
intentum
nostri
operis
reducendis.
PRIMA
PARS
HVIVS
PRIMI
LIBRI
DE
IMPEDIMENTIS,
quibus
impediuntur
artifices,
quo
minus
uerum
huius
artis
finem
adipiscantur.
Diuisio
impedimentorum.
Cap.
III.
SUNT
ergo
impedimenta
huic
operi
superuenientia,
duo
generaliter:
Naturalis
scilicet
impotentia,
&
necessariae
impensae
defectus,
vel
occu¬
pationes
&
labores.
Naturalem
tamen
impotentiam
multiplicem
esse
di¬
cimus.
Ex
parte
scilicet
organi
artifieis,
&
ex
parte
animae.
Ex
parte
etiam
or¬
gani
artificis
multipliciter.
Vel
quia
organum
sit
debile,
vel
ex
toto
corruptum.
Ex
animae
denique
impotentijs
multipliciter,
vel
quia
sit
anima
peruersa
in
or¬
ganis,
propter
organa
nihil
rectitudinis,
vel
rationis
in
se
habens,
sicut
anima
insani,
vel
fatui.
Vel
quia
sit
fantastica,
contrariarem
facilè
formarum
suscepti¬
ua
indebitè,
&
de
vno
scibili
ad
eius
oppositum
extensiua
subito,
&
de
vno
vel¬
le
ad
eius
oppositum
similiter.