575
PERFECTIONIS GEBERI. 123
tibi adducunt. Tandiu enim, inquiunt, est à viris sapientibus haec perquisita
scientia, vt si possibile esset ad eam per aliquam viam perueniri, iam eam mil¬
lies compleuissent. Similiter etiam, cum Philosophi visi sint in suis volumini¬
bus eam tradere, nec tamen in eis veritatem reperiamus, manifestum satis per
hoc est, & probabile, hanc scientiam non esse. Similiter & multi huius mundi
Principes & Reges, thesaurum infinitum, & Philosophorum copiam habentes
hanc artem adinuenire desiderauerunt, non tamen ad huius preciosissimae ar¬
tis fructum pertingere potuerunt. Hoc vtique satis sufficiens est argumentum
quòd ars sit friuola, probatione. Similiter etiam in debilibus mistionibus spe¬
cierum, sequi naturam non valemus. Asinum enim fingere ignoramus & caetera
similia, quarum mistiones sunt debiles, & manifestae quasi sensibus. Quare &
multo magis metallorum mistionem (quae est fortissima) fingere ignorabimus:
quę est etiam nostris sensibus & experientijs occultata penitus. Cuius signum est
difficultas resolutionis elementorum ex ipsis. Similiter etiam non videmus bo¬
uem in capram transformari, nec aliquam aliam speciem, in aliam transmutari
vel per aliquod aliud artificium reduci. Quomodo igitur cum metalla differant
specie, niteris inuicem secundum speciem transformare, vt de tali specie talem
speciem facias? Absurdum satis hoc nobis videtur, & à veritate illata ex prin¬
cipijs naturalibus semotum. Similiter etiam, in millibus annorum natura metal¬
la perficit: quomodo autem tu in artificio transmutationis per annorum millia
durare poteris? cum vix ad annorum centum metam pertingere valeas? Si ta¬
men ad hoc ita responderetur: Quod non potest natura perficere in maximo
temporis spacio, id in breui per artificium nostrum implemus: quoniam artifi¬
cium in multis naturae defectum complet: Dicimus iterum, quod & hoc im¬
possibile est, & in metallis specialiter, cum sint fumi subtilissimi, qui temperata
decoctione indigent, vt in seipsis secundum aequalitatem inspissetur humidi¬
tas propria, & non fugiat ab eis, & relinquat ipsa omni humiditate priuata, qua
contusionem & extensionem suscipiunt. Si igitur per artificium tuum volueris
tempus decoctionis naturae in mineralibus, & metallicis corporibus abbreuia¬
re, oportebit per excessum caloris hoc facere, qui non adaequabit, sed potius
humiditatem dissoluendo ex eorum corporibus dissipabit & destruet. Solus
enim temperatus calor humiditatis est spissatiuus, & mistionis perfectiuus, non
ignis excedens. Similiter etiam, esse & perfectio dantur à stellis, tanquam à pri¬
mis perficientibus, & mouentibus naturam generationis & corruptionis ad esse
& non esse specierum. Hoc autem fit subito, & in instanti, cum peruenit vna stel¬
la aut plures ex motibus, ad situm determinatum in firmamento, à quo datur per¬
fectionis esse: quia vnaquęque res ex certo situ stellarum acquirit sibi esse in mo¬
mento. Et non est solùm vnus situs, imò plures, & sibi inuicem diuersi, quem¬
admodum ipsorum effectus sunt diuersi. Et horum diuersitatem, & distinctio¬
nem ab inuicem pernotare non possumus, cum nobis sint incogniti & infiniti.
Quomodo ergo supplebis defectum in opere tuo, ex ignorantia diuersitatum si¬
tuum stellarum, ex motu earum? Et tamen si situm vnius, aut plurium stellarum
certum, quo datur metallis perfectio, scires, non tamen opus ad intentum tuum
perficeres. Non est enim alicuius operis praeparatio ad suscipiendam formam per
artificium in instanti, sed successiua. Ergo operi forma non dabitur, cum prępa¬
ratio non sit in instanti. Similiter etiam in rebus naturalibus iste est ordo: quod
facilius est eas destruere, quàm construere. Sed vix aurum possumus destruere
quomodo igitur & construere praesumimus? Propter has igitur rationes sophi¬
sticas, & alias his minus apparentes, credunt hanc se artem diuinam interime¬
re. Hae omnes sunt persuasiones sophistarum, artem nostram simpliciter esse
l 2