575
PERFECTIONIS GEBERI 135
minera determinata, & aliquoties habet confusam mineram cum alijs corpo¬
ribus, & illud non est ita nobile. Calcinatur autem similiter, & soluitur labore
magno cum nulla vtilitate.
De Saturno, siue Plumbo. Cap. XXXIIII.
De Plumbo similiter tradamus capitulum, & dicamus, quòd Plumbum
est corpus metallicum, liuidum, terreum, ponderosum, mutum, parua par¬
ticipans albedine, cum liuiditate multa, cineritium & cementum refu¬
giens, molle, facilè omni sua dimensione parua compressione extensibile, & fa¬
cilè fusibile sine ignitione. Plumbum autem quidam fatui putant, & dicunt mul¬
tum in natura sua auro approximare. Sed quia sunt durae cęruicis, omni ratio¬
ne vacui, nullam veritatem conijcere, quantum in se est, ex subtilissimis rebus
queunt, sed de eis secundum sensum iudicant. Et quia vident illud pondero¬
sum, & mutum, & non putrescere, credunt illud Soli multum approximare,
sed hoc totum est erroneum, vt latius à nobis insequenti negocio probatur
pertè. Plumbum quoque multum habet de substantia terrea, ideo lauatur, & in
stannum per lauacrum vertitur. Per hoc ergo patet stannum magis perfecto
assimilari. Et Plumbum similiter aduritur, & fit minium, & ponitur super vapo¬
res aceti, & fit cerussa. Et licet non multum perfectioni approximet, ex eo ta¬
men per nostrum artificium de facili argentum facimus, & non seruat pon¬
dus proprium in transmutatione, sed mutatur in nouum pondus. Et hoc to¬
tum in magisterio acquirit. Est etiam Plumbum argenti examen in cineritio,
cuius causas dicemus.
De Ioue, siue Stanno. Cap. XXXV.
Iouis ergo traditione non omissa, significamus filijs doctrinae, quòd est cor¬
pus metallicum, album, non purum, liuidum, & sonans parum, terreitate pau¬
ca participans, stridorem, molliciem, liquefactionis sine ignitione velocita¬
tem in radice possidens, cineritium & cementum non expectans, sub malleo
extensibile. Est ergo Iupiter inter diminuta à perfectione corpora magis per¬
fecto in radice suae naturae affinis, Soli scilicet & Lunae, Lunae magis, Soli verò
minus. Hoc itaque in sequentibus lucidè narrabitur. Iupiter quia albedinem
multam ex radice suae generationis suscepit, ideo omnia non alba corpora de¬
albat. Vitium est tamen ei, quod omne corpus frangit, praeter Saturnum & pu¬
rissimum Solem. Et Iupiter multum Soli & Lunae adhaeret, & ideo ab eis per
examina non de facili recedit. Suscipit tincturam rubedinis, & splendet in eo
fulgore inaestimabili, & pondus acquirit in magisterio huius artis. Induratur
vero & mundatur facilius quàm Saturnus. Et qui sciuerit eius vitium fractio¬
nis auferre, subito ex eius proficuo perfrui laetabitur. Conuenit enim Soli &
Lunae, nec separabitur ab eius vnquam.
De Venere, siue Aere. Cap. XXXVI.
De Venere verò sermo noster sit ad praesens. Et est corpus metallicum, li¬
uidum, rubedine fusca participans, ignibile, fusibile, sub malleo extensi¬
bile, cineritium & cementum refugiens. Venus itaque (vt narratum est) in
profundo suae substantiae colorem & essentiam auri praetendit, malleatur verò
& ignitur vt argentum & aurum. Ideoque secretum ex ea assumas, quia est me¬
dium Solis & Lunae, & facilè ad vtrunque conuertere naturam illius accidit, &
est bonae conuersionis, & pauci laboris. Conuenit cum tutia vehementer, quę
illam citrinat citrinitate bona, & ex hoc proficuum elicias. Excusamur itaque per
eam à laboribus indurationis & ignitionis illius. Assumas igitur eam prae cae¬
teris imperfectis in opere minori & medio, in maiori verò minimen. Hoc tamen
prae Ioue vitium habet, quòd liuescit de facili, & infectionem ex acribus & acu¬
m 2