Elementorum
usus
in
hac
scien¬
tia.
Elementorum
transmutatio.
Ars
optimè
na¬
turam
imitatur.
Operatio
parti¬
cularis
hinc
tra¬
ditur.
Nota
experto
credendum.
Elixir
praecedit
lapidem,
&
quo
modo
Elixir
quid
Lapis
quid
4
DE
ALCHEMIA
artis,
vt
inferius
ostendetur.
Nullo
modo
substantia
fumosa
praedicta
potest
na¬
turaliter
elici,
nisi
ex
substantijs
praedictorum
duorum
arg.
viui
&
sulfurum
insimul
admistis.
Item
aqua
&
ignis
in
hac
scientia
sunt
agentia,
unde
oportet
scire
aquam
&
ignem
coadiuuari
simul:
terra
&
aer
sunt
patientia:
aqua
&
ignis
sunt
agentia:
aqua
est
masculus,
&
terra
est
foemina:
Sol
est
pater
ipsius,
&
Luna
mater.
In
hac
operatione
huius
scientiae
pluribus
rebus
indigemus,
quibus
non
indiget
natura
&
sic
in
omnibus
sequi
naturam
non
valemus.
Ex
his
patet
quòd
in
illis
quibus
indigemus,
sunt
quatuor
elementa,
unde
oportet
scire
elementa
conuertere
vnum
in
aliud,
alterare
vel
mutare,
videlicet,
facere
de
humido
siccum,
&
de
sicco
hu¬
midum:
de
frigido
calidum,
&
de
calido
frigidum:
aliter
opus
huius
scientiae
non
posset
aliqualiter
vel
aliter
consummari.
Item
nota
quòd
faciendo
generari
praedi¬
ctam
fumosam
materiam
à
substantijs
praedictorum
duorum,
scilicet
mercurij
&
sulfuris,
&
suorum
adiunctorum,
quòd
dicta
substantia
simul
vnita
est
quodamo¬
do
corpus,
à
quo
exit
ista
fumosa
substantia:
nam
fecit
artifex
ascendere
à
terra
in
caelum
quandam
materiam
vel
substantiam
corporalem
in
materiam
vel
substan¬
tiam
spiritualem:
&
cùm
postea
ipsa
materia
vel
substantia
spiritualis
facta
con¬
gelatur,
&
fixatur,
&
in
lapidem
conuertitur,
tunc
facit
descendere
de
caelo
in
terram
&
materiam
vel
substantiam
spiritualem
iteratò
facit
corporalem.
Et
sic
patet,
quòd
sicut
natura
facit
de
corpore
spiritum,
&
de
spiritum
corpus
in
generatione
mine¬
ralium
metallorum:
ita
&
nos
in
generatione
artificiali
lapidis
mineralis
per
artifi¬
cium
nostrum
mirabile,
facimus
corpora
spiritus,
&
spiritus
corpora.
Et
hoc
est
quod
dicit
Aros,
Facite
corpora
spiritus,
&
inuenietis
quod
quaeritis.
Ex
his
cla¬
re
liquet,
quòd
principia
&
operationes
istius
sclentiae
similia
sunt
principijs
ea
operationibus
naturae,
tamen
indigemus
pluribus
alijs
quàm
natura,
CAP.
V.
DATIS
ergo
principijs
de
generatione
metallorum,
ac
materia
operationum
in
eis,
atque
istius
inclytae
&
famosae
scientiae
in
vniuersali:
nunc
de
opera¬
tione
istius
artis
&
magisterij
in
particulari
videamus.
Totum
opus
magi¬
sterij
magni
lapidis
philosophici,
&
occulti
duas
habet
partes
operationis:
Pri¬
ma
est
de
operationibus
Elixir,
&
dicitur
primum
opus:
Secunda
pars
est
de
ope¬
ratione
lapidis,
&
dicitur
secundum
opus,
quod
aliter
&
in
alio
vase
fit:
&
termi¬
nata
prima
operatione
Elixir,
incipit
istud
aliud,
quod
est
secundum,
de
opera
tione
lapidis.
Quidam
philosophi
in
libris
suis
primo
tradiderunt
secundum
opus
scilicet
operationem
lapidis,
postea
primum
opus,
quod
est
de
Elixir.
Et
quidam
modò
loquuntur
de
vno
opere,
modò
de
reliquo,
scienter
intricando
se,
&
suam
intentionem
obscurè
persequentes,
&
obscurius
exponentes,
vt
inquisitores
fa¬
tuos
&
duro
ingenio
vel
grosso
existentes
deciperent,
hancque
&
meritò
famo¬
sam
scientiam
penitus
occultarent,
&
prudentes
ad
eam
allicerent,
&
eis
manife¬
starent.
Nos
autem
rectum
ordinem
in
hac
operatione
lapidis
provt
proprijs
di¬
gitis
probauimus,
&
tetigimus,
&
oculis
vidimus,
tenebimus
in
hoc
libro.
Prius
enim
necessarium
quod
res
elixentur,
hoc
est
in
Elixir
conuertantur,
an¬
tequam
in
operatione
lapidis
intendatur,
aliter
ad
inuentionem
&
operatio¬
nem
magni
&
veri
lapidis
nullatenus
quis
attinget.
Vocauerunt
autem
quandoque
philosophi
in
libris
suis
Elixir
lapidem,
&
lapidem
Elixir,
non
facientes
differentiam
nominum
inter
vtrunque,
vt
fatuos
excaecarent,
&
tamen
dixerunt
veritatem.
Qua¬
re
verè
Elixir
est
primum
&
principale
fundamentum
&
radicale
lapidis
preciosi
quod
postea
per
operationem
secundam
conuertitur
in
ipsum
lapidem
preciosum,
vel
medicinam
summam,
quae
sola
de
commisto
&
infirmo
&
imperfecto
me¬
tallorum
tollit,
et
ea
reducit
ad
sanitatem
&
perfectionem
summam,
super
quae
proiecta
fuerit:
&
realiter
conuertit
&
trammutat
in
lunificum
vel
solificum
verum
secun¬