575
118 ARS INTELLECTIVA
quae resolutio ostendit separationem sicci & humidi, quae natura elegit per com¬
parationem, & per consequens demonstrat destructionem formae per motum
rerum elementarium motarum & mouentium, quae sunt in supradicta compo¬
sitione naturali: quia motus rerum mobilium existentium in composito, est cau¬
sa excitationis caloris naturalis in rebus corruptibilibus & generalibus sine in
flammatione, vel sine consumptione humidi radicalis. Tamen motor causarum
mobilium qui est in compositione elementaria secundum plus aut minus cau¬
satur immediatè per calorem extrinsecum proportionatum aequalitati motus
omnium illorum elementorum, ne vnum resoluatur sine alio ad conseruandum
suam speciem, quae est de omnibus suis elementis in forma argenti viui, & talis ca¬
lor est informatiuus toto composito. Sic intellige de fixo & non fixo, donec se
inuicem amplexentur, quoniam volatiuum non portat in ipso causam extermi¬
nationis, per quàm possit diuidi in partes compositas, imò totaliter volat, aut
totaliter manet sine aliqua resolutione elementaria, sicut patet per suam formam
quia si ignis separaretur ab humido, forma corrumperetur, quę est certa elemen¬
taria proportio: ita quòd nullum elementorum suorum separaretur ab alijs in
eorum perfectis resolutionibus sub conseruatione speciei in forma arg. viuis
Quare recolligendo omnes causas, potes cognoscere quòd s ecundum quòd
ignis communis bene fuerit informatus per sapientem intellectorem ad exigen¬
tiam propriae naturae, causabitur fortiter & plenitudinariè suus motus, qui est
excitatio & propriè directio ignis in natura existentis: & secundum quod ca¬
lor naturalis fuerit à dicto motu excitatus per omnia sua elementa cum omni¬
bus suis motibus, quae debes fixare in tuo intellectu, quia subiecta sunt hoc mo¬
do, quod gentes ignorant. Ergo quum motus sit causa caloris in causis naturae
generat de illis & pullulat feruorem, quando calor extenditur, qui est de pro¬
pria essentia materiali naturae, sicut dictum est supra ad causandum feruorem
quem causat per digestionem magnam sine hoc, quòd partes compositi natu¬
rae aliud mundi sentiant, aut non sentiant. Quoniam si perditionem haberent
sentire in eorum mutatione, forma compositi corrumperetur. Ideò inspicias
ad ignem, quando eum facies ne sit nimis fortis, & non transeas metas verborum
motuum existentium in informatione ignis nostri secreti (scilicet furni ferenti) secretis
quia motus nimis subitaneus nimis inimicatur naturae, vt patet per rubedinem
visam ante suum terminum, qui iam declaratus est. Iste est qui dissoluit & resol¬
uit partes suas existentes de essentia purae naturae, & per vinculum amoris dul¬
citer eas amplexatur, & alias effugat sine cremabilitate, quia non surat de gene¬
re sui compositi. Et per istas causas potes satis percipere, notare & intelliget,
quòd si ignis est nimis fortis vel acutus motus spirituum fortiter decipietur. Et
si fuerit nimis fortis calor naturalis non resolutus sentiens ignem pungentem
nitetur seruare partes sui compositi sine resolutione nunquam facienda: quo¬
niam viles partes cum puris in proprio mercurio obuiabit ignis naturalis for¬
titer defendens, & omne resolutum in spiritum sentiens ignem supra dictum non
intendit vnquam operari ad corruptionem generationis, imò fit cum corruptio¬
ne destructionis, per quam actus & renouatio specierum manet corruptus per
subitum actum ignis ardentis comburentis causam fixam, scilicet thelon, qui
prius demonstratur sine resolutione, eo quòd spiritus recedit, qui deberet dis¬
soluere eum, & defendere contra magnum Draconem totum deuorantem. Ideo
cognoscas & directè scias, quòd quum volatile non sit de se fixum, non potest
expectare ignem intrantem in materiam per extraneum motum, nec cum sua
causa fixa consequenter potest esse fixum, quum habeat fugere. Quae fixatio in¬
diget fieri de materia tenui tàm ignis quàm materiae essentialiter. Et sic debes
intel¬